Archive for januari, 2014

jan
31
2014

Berlijnse notities: alles kla(a)r

Het werk zit erop. Vandaag was mijn laatste werkdag. Morgenochtend stap ik in de trein op Berlin Hauptbahnhof, samen met Sergio. Aan het einde van de middag ben ik weer thuis in Leeuwarden. Dan zijn de vier weken helemaal afgerond. Zoals het hoort bij dit Berlijnse verhaal.

Vandaag is mijn artikel dan eindelijk afgerond, ook tekstueel. Mijn GEB-collega Artur zal het artikel naar de Friedrichshainer Chronik sturen. Dat is mooi.

Het was ook de dag van afscheid nemen. Van mijn GEB-collega’s. Een goed afscheid. Een andere collega nam ook afscheid; een derde collega werd voor haar verjaardag gefeliciteerd. Ik heb een grote mok gekregen, met daarop één rode en een rits groene Ampelmänchen erop gekregen. Een mooie herinnering.

Dit is niet mijn laatste Berlijnse notitie. Morgen volgt natuurlijk ook nog. En ik heb niet de indruk dat schrijven over Berlijn sowieso een afronding kent. Maar laat ik niet op de zaken vooruit lopen.

jan
30
2014

Berlijnse notities: Presentation

Hoewel mijn Praktikum nog één dag duurt – en dan de dag erna reis ik huiswaarts –, gaf ik vanmiddag mijn presentatie. Ik heb aan mijn GEB-collega’s verteld wat ik de afgelopen vier weken heb gedaan. En waar mijn artikel over gaat.

En ik heb afscheid genomen van mijn ‘tutor’ Marta, die me de afgelopen twee weken ondersteunde bij het maken van mijn artikel. Zij gaat morgen voor een paar dagen terug naar Polen. Heb me erg met haar vermaakt.

En morgen? Morgen is mijn laatste volledige dag in Berlijn. De puntjes op de i voor mijn artikel. Afscheid nemen van GEB. Tas inpakken. Dat soort dingen. Dan is het voorbij, dit praktikum. Maar dat volgt pas dit weekeinde écht.

jan
29
2014

Berlijnse notities: bloggen

Het moest er toch een keer van komen, een Duitstalig blog. Op dit blog komt achtergrondinformatie te staan over mijn artikel en over mijn periode in Berlijn. Wat het verschil is met de Berlijnse notities? Die zijn een onderdeel van mijn persoonlijke blog, terwijl het Duitse blog specifiek voor GEB is.

Dat ik dit blog begin, komt nu het einde van mijn Praktikum in zicht is. Nog drie nachtjes in den vreemde. En dan ben ik weer thuis. Laat ik niet alvast met voorlopige conclusies komen. Ik heb nog twee dagen plus nog een reisdag voor de boeg.

jan
28
2014

Berlijnse notities: Stadtspiel

Vorige week arriveerde in Berlijn een nieuwe groep praktikanten. Twaalf jongens en meisjes uit Wales en Polen. Vandaag leerden zij de stad kennen door middel van een Stadtspiel, een stadspel. Sergio, zijn vriendin Anna en ik mochten ook meedoen aan het spel

Een paar uur lang zwierven we in groepjes door Berlijn, op zoek naar onder meer de Berlijnse beer (het symbool van de stad), het verhaal achter de konijnen van de Muur (vooral bekend in Polen) en een weekend-vullend programma voor Berlijnbezoekers.

Het doel van het spel was meervoudig. Voor een deel was het de bedoeling om de stad te leren kennen. En daarmee ook het ov-systeem. Maar het was ook bedoeld voor de nieuwe groep om elkaar wat te leren kennen – zij zijn de komende drie maanden elkaars medestrijders in Berlijn.

Zonder meer een geslaagde middag.

Verder vandaag nog gewerkt aan mijn artikel. Moet donderdag af zijn, want dan presenteer ik het aan GEB. De volgende dag de laatste puntjes, en zaterdag weer huiswaarts. Het is een enorm cliché, maar de tijd vliegt!

jan
27
2014

Berlijnse notities: Deutsche Welle

Het is vandaag de Holocaust Memorial Day. Maar daar heb ik weinig van gemerkt, vandaag. Sterker nog, dit is aan me voorbij gegaan. Behalve dan dat ik op internet de nodige nieuwsberichten hierover heb gelezen. Maar daar is het bij gebleven.

Aan het begin van de avond zijn Sergio en ik, samen met onze ‘mentor’ Artur naar de Deutsche Welle geweest. DW is een Duits mediabedrijf, met uitzendingen gericht op de Duitse, Arabische, Spaanse en Latijns-Amerikaanse wereld.

We werden rondgeleid door een Spaanse journalist, een vriend van Artur. Die vriend kwam tien jaar geleden naar Berlijn, ook een internship. En is sindsdien in Berlijn blijven hangen. Zo kan het dus ook.

jan
26
2014

Berlijnse notities: herdenken

Mijn laatste zondag in Berlijn, in ieder geval tijdens deze stageperiode. Het was een dag van herdenken. En niet omdat dit mijn laatste stageweek wordt.

In de Gottesdienst werd Avondmaal gevierd. Met deze gemeenschapsmaal wordt het lijden en sterven van Jezus herdacht, totdat Hij weer komt. Bijzonder om ver van huis toch een christelijke gemeenschap te ervaren.

Maar het was ook het herdenken van twee oorlogsgebeurtenissen.

Morgen is het 27 januari, de dag waarop in 1945 het concentratiekamp Auschwitz werd bevrijd. Otto Frank, de vader van Anne, werd hier door het Rode Leger bevrijd. De bevrijding van Auschwitz wordt aangegrepen voor de internationale Holocaust Memorial Day – waar dus vandaag in de kerk aandacht is besteed.

Morgen is het zeventig jaar geleden dat de belegering van Leningrad werd opgeheven. Na drie winters trokken de Duitsers terug; de Russische stad bleek niet in te nemen. Het kostte een heleboel mensenlevens, dat wel.

Herdenken. Het is alsof Duitsland zich bewust is van zijn ellendige geschiedenis, maar tegelijk die historie een plek geeft door er open over te spreken.

jan
25
2014

Berlijnse notities: Haupstrasse

Haupstrasse 155 in Berlijn zal misschien niet bij iedereen een lichtje doen laten opgaan. Toch is deze plek in de Duitse hoofdstad een belangrijke plek geweest in de kunstwereld. Eind jaren zeventig woonde de Londense zanger David Bowie drie jaar lang op Haupstrasse 155. Het betekende een creatieve wederopstanding van de zanger met twee verschillende kleuren ogen. Onder meer zijn hit Heroes is ontstaan en opgenomen in Berlijn.

Vandaag was het in Berlijn koud. Min 7. Oosterse temperaturen. On-Nederlands koud, zoiets gebeurt in ons ‘koude kikkerlandje’ nooit. Maar tegen koude kun je je kleden. Gelukkig wel. Handschoenen aan, das om: misschien neem ik volgende week wel een stukje winter mee naar Leeuwarden.

jan
24
2014

Berlijnse notities: Bonhoefferhaus

Toen ik kenbaar maakte dat ik naar Berlijn ging, kreeg ik de tip om vooral naar het Bonhoefferhaus te gaan. Het zal niet verbazingwekkend zijn dat deze aanbeveling kwam vanuit mijn theologische vriendenclub in Leeuwarden. Vandaag was het zover dat ik de tip verzilverde, en samen met Sergio naar de Marienberger Allee 43 trok.

Het is vreemd om in het huis rond te lopen waar ruim zeventig jaar geleden de dominee en verzetsstrijder Dietrich Bonhoeffer woonde en studeerde. Zijn verhaal moge bekend zijn: een jonge professor, die onder meer opleiding genoot in New York en daar ook les gaf, maar die aan het begin van de oorlog de keuze maakt om in zijn vader land te strijden voor de goede zaak. Letterlijk te strijden, want behalve zijn steun aan de Joden, neemt Bonhoeffer ook deel in de groep die een aanslag op Hitler pleegt, de groep rond kolonel Graaf Claus von Stauffenberg.

Ook dat is Berlijn: er waren ook ‘goede Duitsers’, die verzet pleegden tegen een ideologie die pertinent fout was. Misschien is dat wel de belangrijkste les van vandaag.

jan
23
2014

Berlijnse notities: Bauaktenkammer

Om meer informatie te krijgen over het pand Petersburger Strasse 92, ben ik vanmorgen naar de Bauaktenkammer van Bezirk Friedrichshain-Kreuzberg geweest. Niet in mijn eentje, ik was samen met GEB-medewerkster Marta. Onze chef Gunther had de afspraak gemaakt, met de betrokken Bauauktenkammer Herr Engel.

Van alle beschikbare stukken maakten Marta en ik foto’s, zodat de nuttige informatie mee naar Büro genomen kon worden. Aan het begin van de middag met Gunther naar de Hausmeister van het naburige intact gebleven Bezirksamt Friedrichshain-Kreuzberg geweest – dit pand was in vroeger dagen verbonden met ‘92’, en de voormalige conciërge kan misschien meer informatie geven over de scheiding van de gebouwen (bijvoorbeeld).

Maar de juiste persoon was er niet, en moest via via weer worden benaderd.

We wachten af.

In de loop van de middag een gesprek gehad met een Betreuungsbüro, een ‘zorgkantoor’. Dit kantoor behandelt de financiële zaken van demente ouderen, alcohol- en drugsverslaafden, werkelozen die niet met geld om kunnen gaan, failliet verklaarde personen: kortom, elke financieel hulpbehoeftige.

Interessant verhaal.

Bij thuiskomst vroeg mijn Gastgeber Suse of ik weer veel Duits heb geleerd. Reken maar. Het prettige is dat ik overdag Duits hoor. Ik communiceer Duits. Het is bijna zo dat ik met een Duitstalige gedachte opsta. Maar zover is het nog niet. Deze weken denk ik steeds sneller en makkelijker in het Duits, maar vanzelf gaat het nog niet.

jan
22
2014

Berlijnse notities: wir sehen uns

Eén van de meest opmerkelijke uitdrukkingen in het Duits is wel ‘Wir sehen uns’. Het betekent feitelijk: ‘Tot de volgende keer’. Deze uitdrukking komt ook vrijwel letterlijk terug in het Limburgs; ik herinner me dat in het boek Afslag Herberg De Troost deze afscheidsgroet ook regelmatig terugkomt, uiteraard in het Zuid-Nederlandse dialect.

Gisteren was Gunther, de baas van GEB, jarig. Dat betekende dat we vandaag, als Berlijnse afdeling van het bedrijf, uit eten zijn geweest. Om twee uur ’s middags, in een Japans restaurant. Het was een prima eetgelegenheid, maar voor mij op een redelijk afwijkend tijdstip. Zoiets kan blijkbaar wel in Duitsland: op een doordeweekse middag uit eten met de hele afdeling.

Nog zo’n opvallend woord: Mensch. Een typisch Duitse uitdrukking, zoiets als ‘Ach’. Denk ik.

Vandaag weer wat gewerkt aan mijn artikel, het interview van gisteren alvast in het verhaal verwerkt. Ik denk dat het een prima verhaal gaat worden!