Boek: Pieter Steinz – Lezen met ALS

Een maand geleden overleed Pieter Steinz, journalist, literair criticus, schrijver van non-fictie en directeur van het Nederlands Letterenfonds. Een goede gelegenheid om zijn boek Lezen Met ALS te lezen, een boek met verzamelde columns die Steinz schreef voor nrc.next. In 52 columns bespreekt Steinz een boek uit de wereldliteratuur, dat hij koppelt aan de voortgang van zijn spierziekte. Op deze manier werd hij de chroniqueur van zijn eigen ziekte. En besprak hij en passant ook de mooiste boeken.
Interessant, zo’n beschrijving van een progressieve ziekte? Hoe lees je in retrospectief een boek van een overleden schrijver en literatuur-kenner, die zijn aangekondigde dood in stukjes omzet? Ik heb een lichte voorkeur voor overleden schrijvers. De stukjes van Martin Bril bewonderde ik pas, toen de Volkskrant-columnist al was begraven. De Ontdekking Van De Hemel las ik pas, toen Harry Mulisch zijn onsterfelijkheid had ingewisseld voor een degelijke begrafenis.
En nu dus ook Steinz, hoewel ik van hem al iets bij leven had gelezen. Waanzin In De Wereldliteratuur, het Boekenweekesssay van 2015, las ik in het najaar van dat kalenderjaar. Ik betaalde er niet de hoofdprijs van € 2,50 voor – ik kreeg bijna geld toe van de boekhandelaar, toen ik dit vermakelijke boekje met 75 procent korting kocht.
Enfin.
Lezen Met ALS. Goed boek. Goede inleiding op tal van andere boeken. Er valt veel te zeggen, maar enige herkenning heb ik wel – met dit verschil dat ik géén ALS heb, sterker nog: ik ben niet terminaal, zoals Steinz. Maar wat hij schrijft in de column Het Rad Van Fortuyn van 1 augustus 2015, met de bespreking van Boethius’ The Consolation Of Philosophy, is het meer dan waard om te citeren: “Als er iets is waar ik plezier aan heb beleefd, dan was dat wel het schrijven over de boeken waarvan ik hou. Dat mag met recht een vertroosting worden genoemd.”

N.a.v.: Pieter Steinz – Lezen Met ALS, Literatuur als levensbehoefte, Uitgeverij Nieuw Amsterdam, eerste druk 2015