jun
11
2015

Examenstress

Vandaag worden alle middelbare scholieren die examens hebben gedaan, gebeld door hun mentoren. Grote vraag is natuurlijk: is de scholier geslaagd of niet? Ik heb zelf twee keer eindexamen gedaan. In 2002 deed ik examen voor het Middelbaar Algemeen Voortgezet Onderwijs, de mavo. Alle examens deed ik op het D-niveau. Mijn eindcijferlijst: Nederlands: 7, Duits: 6, Engels: 6, Geschiedenis & Staatsinrichting: 7, Aardrijkskunde: 7, Wiskunde: 6 en Economie: 7.

Drie jaar later deed ik eindexamen voor het Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs, de havo. Ik deed in zeven vakken examen, maar mijn eindlijst kende meer cijfers. Allereerst de vakken waar ik geen eindexamen in deed, maar die wel meetelden in de eindbeoordeling: Algemene Natuurwetenschappen: 7, Maatschappijleer: 8, Lichamelijke Opvoeding: goed, Letterkunde: 7, Culturele en Kunstzinnige Vorming: voldoende, Wiskunde A1: 7. Voor het vak Godsdienst kreeg ik een certificaat, met als eindcijfer van het schoolexamen (dus geen eindexamen): 7.

De vakken waar ik wel examen in heb gedaan: Nederlands: 8, Engels: 6, Duits: 5, Geschiedenis: 6, Economie 1: 7, Muziek 7, Filosofie: 6.

De dag dat ik werd gebeld door mijn Zwolse mentor, moest ik ’s avonds werken in de sociale werkplaats waar ik vakantiewerk deed. Ik moest daar om 16 uur zijn, een uur eerder belde mijn mentor om te zeggen dat ik was geslaagd. Ik had niet gerekend op dit telefoontje, weet ik nog. Maar ik was wel blij toen de boodschap via de telefoon werd overgebracht.

Inmiddels tien jaar geleden dat ik voor het laatst schoolexamen heb gedaan. Je zou er bijna melancholisch van worden.

Maar daar is het weer niet voor.

jun
10
2015

Wie ben Ik volgens jullie?

Wie zeggen jullie dat Ik ben? Dit is een essentiële vraag in het evangelie volgens Marcus. Jezus stelt deze vraag in hoofdstuk 8; de vraag volgt op de genezing van een blinde man. Hebben de leerlingen goed zicht op Jezus?

Jezus stelt zijn vragen (“Wie zeggen de mensen dat Ik ben?” en “Wie zeggen jullie dat Ik ben?”) in de kleine perikoop in Caesarea Filippi, een erg heidense stad, bekend vanwege de aanbidding van Griekse goden (vooral de god Pan) en de tempels die aan de god Baäl waren gewijd. Koning Herodes Filippus veranderde de naam van de stad Caesarea in Caesarea Filippi, om verwarring te voorkomen met de kustplaats Caesarea, de hoofdstad van het gebied dat door zijn broer Herodes Antipas werd bestuurd.

Petrus beantwoordt namens de twaalf discipelen Jezus’ laatste vraag en belijdt Jezus als de van God gezonden Messias. Van Hem verwachten zij dat het Joodse bevrijd zal worden van de Romeinse onderdrukking. Het is een correcte, maar incomplete belijdenis; voor Jezus maakt de kruising een onvermijdelijk onderdeel uit van de weg van de Messias. De discipelen waren op dat moment niet in staat om de boodschap van het kruis te aanvaarden en de menigte was hierin nog minder in staat.

Pas ná Jezus’ opstanding zijn de leerlingen tot die opdracht in staat, vandaar dat Jezus Zijn leerlingen op dit moment (van de vraagstelling) verplicht om niets over Hem te vertellen.

De grote vraag voor ons is: Wie is Jezus? Wat betekent Zijn lijden, sterven en opstanding voor ons? Zijn wij in staat om Zijn blijde boodschap te verkondigen?

jun
09
2015

Niets Nieuws: ik geloof de liedjes

Sinds vorige week is er een nieuw blog in de lucht: Niets Nieuws. Een goede titel voor een religieus blog. Er is immers niets nieuws onder de zon, leert de Prediker ons (Prediker 1: 9). En toch willen wij, mensen, steeds iets nieuws maken. Iets uitvinden. En erover schrijven. Op een blog, in een preek, in een boek, als reclame of als videoclip. Net alsof er iets nieuws is. Terwijl alles al bestaat of heeft bestaan. We geven er alleen maar nieuwe woorden aan.

jun
08
2015

Bij het overlijden van Robert Heij

10426167_10205524071355932_5835601202579692890_n

Gisteren is Robert Heij overleden. Hij is 27 jaar geworden; de laatste maanden van zijn leven zat de kanker in zijn lichaam. Zijn vrouw Laura is na een half jaar huwelijk al weduwe, het ziekteproces hebben ze gezamenlijk doorgemaakt.

Robert kwam tot twee maal toe in mijn leven. De eerste keer was een jaar of tien geleden, toen we beiden betrokken waren bij de diaconale jongerenorganisatie TijdVoorActie. Robert was betrokken als teamcoördinator, ik begon aan een carrière binnen de organisatie, waaronder als schrijver van het Mediateam. Naderhand raakten we elkaar een beetje uit het oog. Zoals dat dan gaat bij vrijwilligersorganisaties.

Maar een paar jaar (of waren het maar een paar maanden?) kwamen Robert en ik elkaar tegen binnen PerspectieF, de jongerenafdeling van de ChristenUnie. Robert werd voorzitter, ik werd een tijdje later hoofdredacteur van het ledenblad Perspex. “Talent komt altijd bovendrijven,” zei Robert. Hij had een oog voor talent, zowel binnen als buiten PerspectieF.

Na zijn tweejarige termijn als PerspectieF-voorzitter, maakte Robert de overstap naar het Christelijk Sociaal Jongeren Congres, het CSJC, waar hij ook voorzitter van werd. Functies die hij vol overtuiging vervulde en waar hij niet het minste talent voor bezat. Na Roberts overstap raakten we elkaar opnieuw uit het oog. Hoewel we op Facebook altijd vrienden zijn gebleven.

Vorige week zondag zag ik een interview van Robert bij Hour of Power. In alle openheid sprak hij over zijn ziekte en zijn aanstaande dood. Hetzelfde deed hij in het Nederlands Dagblad, waar afgelopen donderdag zijn interview werd geplaatst. Zijn laatste vraaggesprek, waarin hij aangaf dat hij zijn einde binnen enkele weken of dagen verwachtte. Het zijn dus enkele dagen geworden.

Zijn aardse tijd is inmiddels afgerond, zijn taak op deze wereld is voorbij. 27 jaar heeft Robert anderen mogen inspireren, het talent bij verschillende jongeren mogen aanstippen en tot bloei laten komen.

Zo herinner ik mij Robert.

11337009_903814439656950_8108613166346127213_o

jun
07
2015

De Kleine Generaal

Waterloodag is een dag waarbij de Slag bij Waterloo wordt herdacht. Volgende week donderdag, over anderhalve week, is het 200 jaar geleden dat de kleine generaal Napoleon Bonaparte werd verslagen. Bij Waterloo, Zuid-Nederland, het huidige België. Tot aan de Tweede Wereldoorlog was het een nationale feestdag, een soort 4&5 Mei in één dag. Nog steeds staat Waterloo voor je definitieve verlies. Wie ergens zijn Waterloo vindt, weet dat het definitief is afgelopen.

ABBA won het Eurovisie Songfestival met Waterloo, het liedjesfestijn betekende voor de Zweedse popgroep het tegenovergestelde van waar het stadje om bekend is geworden. Evenmin geldt Waterloo en zijn keizer de bottleneck voor schrijver Bart Van Loo. Hij schreef een vuistdik boek over de revolutie van Napoleon, met als titel ‘Napoleon. De schaduw van de revolutie.’

Ook Martin Bril schreef een boek over Napoleon, een verslag van een passie. De Kleine Keizer heette zijn boek. Voor dit boek ontving Bril de Bob den Uyl-prijs, 21 april 2009. Vier dagen eerder, 17 april, verscheen Bril’s laatste column (‘Boosheid’) in de Volkskrant. Een na nadat de Bob den Uyl-prijs werd toegekend aan de schrijver, dus 22 april, stierf Bril aan de gevolgen van kanker.

Waterloodag, verhalen te over.

jun
06
2015

Kindertransporten

Het is vandaag 72 jaar geleden dat vanuit het concentratiekamp Vught het eerste kindertransport naar Westerbork vertrok. Twee kindertransporten reden vanuit Vught naar Westerbork, ook 7 juni 1943 reed er een trein. De transporten vertrokken vanuit Vught, het concentratiekamp was door de nazi’s tot Konzentrationslager Herzogenbusch gedoopt.

Twee Vughtse treinen dus. In de eerste trein zaten de kinderen van 0 tot 3 met hun moeder. De volgende dag de oudere kinderen van 4 tot 16 met hun vader of moeder. Zeker 1269 joodse kinderen zaten in deze twee treinen, hun ouders nog niet meegerekend. Doel was een speciaal kinderkamp – jaja, het rad voor ogen draaide op volle toeren.

Nee, de kinderen met hun ouders kwamen in het Drentse Westerbork. Dinsdag 8 juni 1943 vertrok het gecombineerde kindertransport vanuit Westerbork naar Auschwitz. In deze trein zaten 3017 gedeporteerden, waarvan 1145 kinderen, verdeeld over 46 wagons. Drie dagen later kwam de trein aan in Auschwitz, waar alle “reizigers” gelijk werden vergast.

Dit zijn feiten waar je stil van wordt. Hoe is zoiets mogelijk, dat je überhaupt mensen stelselmatig vermoord omdat ze behoren tot een ‘verkeerd’ volk? Waarom roei je üntermenschen uit? Bestaat dat verschil wel, eigenlijk – het verschil tussen übermenschen en üntermenschen? En wie haalt het in zijn hoofd om juist kinderen om te brengen?

Absurder wordt het als je het boek In Memoriam van Guus Luijters erop na slaat. Hij heeft geweldig werk verricht door alle lijsten te publiceren met namen van kinderen. Kinderen tussen 0 en 18 jaar jong. Al die namen, keurig gerangschikt per transport en per naam. Het is mij niet gelukt om een lijst door te nemen, na een paar namen haak ik af.

Transporten, een enkele reis naar de dood. Hier is over nagedacht, want wat niet is bedacht kan niet worden uitgevoerd. Laten de lijsten met namen spreken. Van afschuw, dat zoiets nooit meer mag gebeuren. Maar ook van trots, want je kunt de mensen wel vermoorden, maar hun identiteit nooit in rook doen opgaan.

jun
05
2015

Tariq Aziz

De Irakees Tariq Aziz is overleden. De belijdend christen was een kwart eeuw vicepremier onder het bewind van Saddam Hoessein. Daarnaast was hij ook acht jaar Minister van Buitenlandse Zaken. Met zijn pak, zijn das en zijn vloeiende Engels was Tariq Aziz in het buitenland het gematigde gezicht van een wreed regime.

Tariq was lid van de Chaldeeuws-katholieke Kerk en was geboren met de naam Mikhail Yuhanna. In Bagdad studeerde hij Engelse Literatuur en Taalwetenschappen, wat zijn goede Engels verklaart. Toen hij zich in de jaren zestig aansloot bij de Ba’ath-partij, veranderde Mikhail Yuhanna zijn naam in Tariq Aziz. Zijn geloof verloor hij niet, ook niet toen hij dikke vrienden werd met de latere dictator Saddam.

Het is natuurlijk altijd lastig, een dilemma pur sang. Moet je als christen strijden tegen een dictatoriaal regime, met politici die een volstrekt ander geloof belijden? Of moet je meedoen, een hoge functie pakken en op die manier erger voorkomen? Ik weet het niet, ik kan niet oordelen over de beweegredenen en de daden van wijlen Tariq.

Wat ik wel weet, is dat Tariq zich zal moeten verantwoorden tegenover zijn Schepper.

jun
04
2015

Another day in the life

Staatssecretaris Martin van Rijn (PvdA, Volksgezondheid) mag aanblijven, ondanks alle kritiek die hij over zich heen heeft gekregen door de PGB-affaire. Dick Advocaat blijft tóch trainer van het Engelse Sunderland, hoewel hij vorige nog aangaf klaar te zijn als clubtrainer en misschien weer bondscoach van België zou worden. Bij een Friese terpdame, wiens lichaam in de zevende eeuw ter aarde werd besteld en zo’n honderd jaar geleden weer boven kwam, is het gezicht gereconstrueerd. De kerken in Oost- en West-Duitsland komen nader tot elkaar in de ongedeelde hoofdstad. De Avondvierdaagse is vanavond via de Via Gladiola naar zijn hoogtepunt gelopen.

Het is zomaar een dag in het leven. Another day in the life on your way to your journey’s end.

jun
03
2015

Treinreizen

Voor een lezing over Bob Dylan, trok ik gisteravond naar Amersfoort. Het geografische midden van Nederland. De lezing vond plaats in de plaatselijke Volksuniversiteit, in een straatje met allemaal woonhuizen waar in een aantal een maatschappelijke functie hun functie vervulden. Waaronder dus een volksuniversiteit.

jun
02
2015

Doe Maar in concert mei 2000

Doe Maar - 2 juni 2000

Het is vandaag precies vijftien jaar geleden dat ik naar mijn eerste popconcert ben gegaan: Doe Maar in Ahoy’, Rotterdam. Dit concert was één van de zestien reünie-concerten die de nederpopband in Ahoy’ speelde. Ik toog naar het concertstadion met mijn oudste broer Thijs, het was het Hemelvaartsweekend.

Sinds dit concert heb ik nog vele andere concerten bezocht. Van Doe Maar zelf, ik heb de mannen nog twee keer gezien (in 2008 en 2012). Van de frontmannen Ernst Jansz en Henny Vrienten. Van het Doe Maar-nevenactiviteit CCC Inc. Van Bob Dylan, Bruce Springsteen, Fred Eaglesmith. Zelfs een optreden van Meat Loaf. Ik heb BLØF een aantal keer live gezien. Het totaal aantal concerten tel ik niet meer.

De optredens die ik heb gezien, het is allemaal begonnen bij Doe Maar. Die avond in Ahoy’, ik was nog maar veertien. Het kaartje vermeldde ‘Beperkt zicht’; Thijs en ik waren opmerkelijk dat onze plaatsen een beperkt zicht hadden. Wij hadden uitstekend zicht op de band, vanaf de zijkant keken we op de mannen.

Dat was toen. Vijftien jaar geleden.