De dominee van dienst preekte over vrijheid. Een passend thema voor de zondag tussen Koningsdag enerzijds en Dodenherdenking en Bevrijdingsdag anderzijds. Plus daarbij de heersende corona-crisis.

Terecht legde de dominee van dienst een relatie met Bevrijdingsdag. In de kerk is het elke week bevrijdingsdag. Dat het dit jaar samenvalt met een nationale feestdag, is een mooie samenloop van omstandigheden. De voorganger preekte over 1 Korintiërs 15, over de opstanding van Christus en de inhoud van de verkondiging.

I married Isis on the fifth day of may
But I do not hold on to her very long

Volgend jaar is Bevrijdingsdag een zondag. Het duurt nog even, maar de eerste aankondigingen voor een bijeenkomst zijn al de deur uit. Zo houdt het koor Provocale die zondag een herdenkingsdienst in de Grote of St. Martinuskerk in Dokkum onder de naam Annelies – Herdenken met Anne Frank.

De Deense filosoof Søren Kierkegaard verwoordt de relatie tussen angst en vrijheid prachtig. Stel je eens voor, zegt hij, dat je boven een afgrond staat. Je wordt dan bevangen door twee soorten angst. De eerste is dat je zou kunnen springen.

En dan is het opeens Bevrijdingsdag. Om middernacht is in Wageningen het Bevrijdingsvuur ontstoken. De Engelse veteraan en bevrijder Ray Lord (92) bracht het vuur naar het 5 Mei Plein. Clemens Cornielje, de commissaris van de koning in de provincie Gelderland, stak het vervolgens aan.

Het duurt nog even voordat het Bevrijdingsdag is, maar de media bereiden ons vast voor op de feestdag. Want 5 mei 1945 was niet zomaar een dag dat de Duitsers plots weg waren. Daar is een periode van herovering aan voorafgegaan. Herovering van het bezette gebied door de geallieerde strijdkrachten.

Geen Bevrijdingsdag zonder Dodenherdenking. Het is goed om eerst een dag of een avond de gevallenen te herdenken. Zonder hen is een bevrijdingsfeest inhoudsloos. Goede volgorde dus ook, om Dodenherdenking voorafgaand aan Bevrijdingsdag te laten plaatsvinden.

Het zijn de jaarlijkse terugkerende dagen, die van Dodenherdenking en Bevrijdingsdag. En elk jaar opnieuw vormen deze dagen weer een aanleiding om een boek over de oorlog te lezen. Of opnieuw te lezen – het maken van een keuze uit mijn bibliotheek is geen puur rationele keuze. Wat overigens geldt voor alle boeken uit de particuliere boekerij.

Vandaag is het Stille Zaterdag. Na de hectiek van Witte Donderdag (The Passion) en de emoties van Goede Vrijdag, bevinden we ons vandaag in de stilte, in de oog van de storm. The eye of the Hurricane. Stilte, de enige dag tijdens Zijn leven, dat Jezus niets zei. Morgen zullen we elkaar weer treffen en elkaar begroeten met: ‘De Heer is waarlijk opgestaan!’